Vluchtelingen, migranten… Het zijn mensen!

29 december 2015

Door Unni Krishnan, hoofd noodhulp, Plan International

Honderdduizenden mensen, onder wie heel veel kinderen, zijn dit jaar van hun huis weggevlucht in een massale, wereldwijde exodus. Ze weten waar ze vandaan komen en sommigen wisten ook waar ze naartoe gingen, maar lang niet iedereen is daar aangekomen. Alleen al in de Middellandse Zee zijn meer dan 3.580 vluchtelingen omgekomen of ze worden vermist.

Blog Vluchtelingen, migranten... 201510-SRB-30-lprHet escalerende oorlogsgeweld in Syrië leidt tot een onhoudbare humanitaire situatie en de wereld is getuige van de grootste volksverhuizing sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog. Zo’n 13,5 miljoen mensen zijn slachtoffer van het conflict; bijna de helft van hen zijn kinderen.

Bommen en boten

Selam (10) is gevlucht uit Damascus vanwege de bommen. De boot die haar naar Griekenland zou brengen, was te klein en te vol en zonk twee uur na de afvaart van de Turkse kust. Selam en haar familie werden uit de zee gered door de Griekse kustwacht, die hen naar het Griekse eiland Lesbos brachten. De veerboot bracht hen naar het vasteland van Griekenland.

Selam had geen andere keus dan te vluchten. “De bommen waren erger dan de zinkende boot”, zegt ze. En toch, ondanks de vele verschrikkelijke verhalen van het lot van vluchtelingenkinderen, is mededogen en medemenselijkheid vaak ver te zoeken in de vluchtelingen- en migrantencrisis. Is het misschien een kwestie van semantiek? Voor de een gaat het over vluchtelingen – personen die hun land moeten verlaten om aan oorlog, vervolging of schending van mensenrechten te ontsnappen. Anderen spreken liever van migranten – mensen die verhuizen van de ene plek naar de andere om werk te vinden en grotere welvaart. Maar maakt het werkelijk iets uit? Woorden hebben een lading en terminologie kan kinderen en hun familie maar al gemakkelijk reduceren tot een leeg begrip of een statistiek zonder menselijk gezicht.

Maar ieder kind dat zich een weg zoekt naar veiligheid is een mens met een naam en een uniek persoonlijk verhaal. Ze zijn weggerukt uit hun eigen cultuur en een onbezorgde kindertijd. Ze kunnen niet meer spelen met hun vriendjes en niet meer naar school. Oorlog en geweld hebben een einde gemaakt aan het leven dat ze kenden. Deze humanitaire crisis gaat over personen, over kinderen als Selam.

Compassie en angst

In 2014 en 2015 gingen 900.000 mensen de zee op in een levensgevaarlijke reis naar Europa. Ze trotseerden oceanen, eindeloze voettochten en grimmige grensbewaking, gedreven door hoop en overlevingsinstinct. Juist nu is het nodig om internationale verdragen te honoreren die de rechten van vluchtelingen en migranten beschermen. Het Verdrag voor de Rechten van de Mens herinnert ons er immers aan dat alle mensen recht hebben op hulp, menselijke waardigheid en respect. Internationale humanitaire wetten schrijven voor dat we burgers moeten beschermen, vooral kinderen en vrouwen. Op papier lijkt het allemaal goed geregeld, maar de praktijk is grimmiger. Antonio Guterres, Hoge Commissaris voor de Vluchtelingen van de Verenigde Naties zei het al: “Er is een strijd van waarden gaande, met compassie aan de ene kant en angst aan de andere.”

Deze crisis verdwijnt niet vanzelf

Het is duidelijk dat het de internationale gemeenschap niet is gelukt om een gecoördineerd, coherent en menselijk antwoord te vinden op de huidige vluchtelingencrisis. Gebrek aan politieke wil is daarvan de grootste oorzaak. Dat moet veranderen en dat kan.
We moeten voortbouwen op de lichtpuntjes, niet op de angst. We moeten die angst wegnemen door mensen in de landen die vluchtelingen opnemen voor te lichten en beter voor te bereiden. Bij Plan steunen we Syrische vluchtelingen in Egypte en treffen we voorbereidingen om dat ook in andere landen te doen. Waarom? Omdat deze crisis niet vanzelf verdwijnt. Ook in 2016 zullen vele duizenden vluchtelingen bij ons aankloppen. Want de situatie die hen op de vlucht jaagt, is niet veranderd.

Politiek getouwtrek

In de aanloop naar het nieuwe jaar pleit ik voor hoop en positieve actie. Ik geloof dat we de wereld beter kunnen maken, als ik kijk naar al die gewone mensen die zich over vluchtelingen ontfermen. Politici moeten mensen boven politiek gaan stellen; bureaucraten en grenspolitie moeten het mandaat krijgen om menselijkheid voorrang te geven boven regels. Geen kind wordt geboren als vluchteling of migrant en geen kind komt ‘illegaal’ ter wereld. Kinderen verdienen zorg, veiligheid en waardigheid. Dat staat voorop en mag niet verdwijnen in semantiek en politiek getouwtrek.

Inspireer je vrienden

Steun het werk van Plan! Sponsor een kind of steun onze meisjesprojecten!

Hoe kun jij helpen?

Steun onze meisjesprojecten

Lees meer over investeren in meisjes

Sponsor een kind

Voor 25 euro per maand

Geslacht
Leeftijd
Lees meer over het sponsoren van een kind