Haïti – overleven en de draad weer oppakken

12 januari 2015

Door John Chaloner, Country Director van Plan in Haïti
Op 12 januari 2010 werd Haïti getroffen door een aardbeving van ongekende kracht, gevolgd door nog 50 naschokken. De schade was onbeschrijflijk: zo’n 220.000 doden, ruim een miljoen daklozen en een land waarvan niet veel meer over was dan een berg puin. Iedere Haïtiaan die de ramp meemaakte en overleefde weet nog precies waar ie was op die gitzwarte dag.

Haiti1 201003-HTI-34-lprGelukkig wisten we ten nog niet dat het nóg erger zou worden. Want na de aardbeving kwam een cholera-epidemie, die 8.655 levens eiste. De orkanen Isaac en Sandy stelden het land opnieuw zwaar op de proef en belemmerde de noodhulpprogramma’s, omdat grote delen van Haïti onder water stonden.

Dubai

Ik ben vast niet de enige die eraan heeft getwijfeld of Haïti er ooit bovenop zou komen. Maar vijf jaar later zie ik een land waar ik niet op had durven hopen. Niet dat Haïti er nu uitziet als Dubai, de enorme investeringen in noodhulp en wederopbouw ten spijt. Maar na drie jaar van relatief stabiel bestuur zie ik een wereld van verschil. De miljoenen tonnen puin die het land na de aardbeving bedekten als een verstikkende deken zijn opgeruimd. De opvangkampen voor daklozen zijn voor en groot deel verdwenen, omdat mensen eindelijk weer een huis hebben. Wegen zijn hersteld, huizen zijn gerepareerd, bedrijfjes schieten als paddenstoelen de grond uit en er gaan meer kinderen naar school dan voor de aardebeving. Een klein wonder, gegeven het feit dat meer dan de helft van alle scholen door de aardbeving waren verwoest.

Helden

De grote inspanningen en het enorme bedrag aan beschikbaar gestelde fondsen van overheden, de Verenigde Naties, internationale hulporganisaties als Plan en talloze anderen hebben natuurlijk bijgedragen aan de wederopbouw van Haïti. Maar de belangrijkste factor zijn de Haïtianen zelf. Zoals zo vaak gebeurt na een ramp, zijn het de ‘gewone’ mensen die bewijzen dat ze buitengewoon zijn als het er werkelijk op aankomt. Ik denk dan aan de Haïtiaanse jongeren, die meteen na de ramp in actie kwamen. Ze organiseerden zich in groepen om mensen van onder het puin vandaan te halen en medische hulp te organiseren voor de gewonden. Ik denk ook aan alle families die hun huis openstelden voor hun landgenoten; die ook hun binnenplaatsjes en tuinen vol legden met matrassen om zoveel mogelijk mensen een slaapplaats en eten te geven. En ik denk aan de vrouwen die als reddende engelen eten, water en andere belangrijke voorzieningen deelden en rondbrachten in hun buurt.
De lijst van Haïtiaanse helden is lang…

Wanbestuur, corruptie en geweld

Bij alle goede ontwikkelingen blijven de uitdagingen voor Haïti groot. Het land tobt met een erfenis van jaren van wanbestuur, corruptie en geweld. De armoede is nog steeds enorm, de gezondheidszorg is slecht en duur, het onderwijssysteem fragiel en de werkloosheid hoog. De overheidsmantra is dat Haïti open staat voor (internationale) bedrijven en dat klopt. Maar dat enthousiasme is vooralsnog niet wederzijds, door de slechte dienstverlening – vooral de elektriciteitsvoorziening – slechte wegen en een economie die drijft op landbouw.

Maar het grootste struikelblok blijft goed bestuur, en de noodzaak van de overheid het vertrouwen te winnen. In een land waar geloof in politici vrijwel niet bestaat, is dat een moeizame strijd.

Testament

Haiti2 201004-HTI-05-lprEn toch overleeft Haïti en de Haïtianen pakken steeds opnieuw de draad op van hun leven. We moeten ook niet vergeten dat Haïti een prachtig land is met een geschiedenis om trots op te zijn. In 1804 werd het de eerste onafhankelijke zwarte republiek, die invasies door Frankrijk, Engeland en Spanje keer op keer wist te voorkomen. Het is een testament van het karakter van de Haïtianen, toen en vandaag.

Als ik af en toe een bezoek breng aan het Engelse dorp waar mijn familie woont, vragen mensen me vaak bezorgd hoe het nou is daar, met al die ellende. Mijn antwoord is meestal hetzelfde: drommen toeristen betalen grif geld voor een week of twee vakantie in Haïti, om te genieten van de Haïtiaanse stranden, de spectaculaire natuur en de altijd schijnende zon. Al deze kwaliteiten en het karakter van de mensen, die als geen ander in staat zijn tegenslag het hoofd te bieden, kunnen niet anders dan leiden tot maar een conclusie: er is hoop!

Inspireer je vrienden

Steun het werk van Plan! Sponsor een kind of steun onze meisjesprojecten!

Hoe kun jij helpen?

Steun onze meisjesprojecten

Lees meer over investeren in meisjes

Sponsor een kind

Voor 25 euro per maand

Geslacht
Leeftijd
Lees meer over het sponsoren van een kind